Documentatie

Hoe dit genealogiesysteem is opgebouwd, en welke keuzes er gemaakt zijn.

De database

Het systeem bestaat uit twee onderdelen: een SQLite-database en een verzameling Google Sites‑pagina's. De sites zijn gewijd aan voorouders van mij en mijn vrouw. De database bevat gegevens uit twee genealogische werken — Foarâlders en neiteam fan Douwe Freerks (H. de Haan, 1954) voor mijn familie en Genealogie van Jan Jurjen Fernhout (Joh. Klos) voor mijn vrouw — aangevuld met materiaal uit internet en uit de familie. Het gaat in de kern om gegevens die in de burgerlijke stand vastliggen, met kleine aanvullingen.

De Google Sites‑pagina's

Deze pagina's bevatten meer detail wanneer dat voorhanden is. Het gaat om voorouders, en daarvan is doorgaans veel meer bekend dan wat in de burgerlijke stand staat. Vooral van ouders en grootouders is veel materiaal beschikbaar, inclusief foto's. Van eerdere generaties bestaan soms portretten, al is van onze directe voorouders geen enkel schilderij bekend.

Problemen met namen

Namen zijn de grootste bron van moeilijkheden in een genealogiesysteem: persoonsnamen, plaatsnamen en gemeentenamen.

Persoonsnamen

Het kernprobleem is dat meerdere personen dezelfde naam dragen. De gewoonte om kinderen naar grootouders te vernoemen leidt tot neven en nichten met identieke voornamen. Een grootvader die Jan heette gaf zo de naam door aan zeven kleinkinderen — niet allemaal met dezelfde achternaam.

Plaatsnamen

Bij plaatsen is het probleem analoog. Veel plaatsen delen een naam. Wikipedia toont een doorverwijspagina bij Halfweg — tien mogelijkheden, waarvan er één algemeen bekend is. In Friesland zijn de drie Oudega's berucht: Oudega(W), Oudega(HON), en Oudega(S), in respectievelijk Wymbritseradeel, Hemelumer Oldephaerd en Noordwolde, en Smallingerland. De aanduiding tussen haakjes wordt soms wel toegevoegd, zoals bij Hengelo(O) en Hengelo(G), maar lang niet altijd.

Een tweede probleem is dat plaatsen en gemeenten in verschillende talen verschillende namen kennen. De Friese naam is soms de officiële, soms niet, afhankelijk van de gemeente. Dit systeem houdt de Nederlandse spelling aan, omdat die in oudere documenten gebruikt wordt.

Gemeenten

Bij gemeenten is de herindeling het lastigste. In 1956 werd Hemelumer Oldephaerd en Noordwolde hernoemd tot Hemelumer Oldeferd. In 1984 ging die op in Nijefurd en Gaasterland-Sloten. Nijefurd werd in 2011 onderdeel van Sûdwest-Fryslân. Gaasterland-Sloten heette vanaf 1985 Gaasterlân-Sleat, en is sinds 2014 deel van De Friese Meren. Wymbritseradeel kreeg in 1984 IJlst erbij, behield de naam, maar werd in 2011 ook onderdeel van Sûdwest-Fryslân.

Documenten worden bij zo'n herindeling niet aangepast. Zo ben ik geboren in Doniawerstal, dat tegenwoordig deel uitmaakt van De Friese Meren — maar op mijn paspoort en rijbewijs staat Doniawerstal nog steeds als geboortegemeente. Je kunt in hetzelfde huis geboren worden, trouwen en overlijden, en dat in drie verschillende gemeenten doen.

Wikipedia behandelt plaatsnamen niet consequent: voor plaatsen die in een gelijknamige gemeente liggen bestaan soms twee pagina's, soms één gecombineerde.

(De documentatie wordt nog verder uitgewerkt.)